Altı kişilik masa kalkmış, kart geçmiyor. Kabul ettiğiniz öbür tek yöntem nakit. Biri ATM aramaya çıkıyor, garson masanın başında bekliyor. Kapıdaki grup da aslında boşalmış ama bir türlü devredilemeyen bir masayı bekliyor.
Ek ödeme seçeneğinin işi bu anı önlemek. Misafire daha fazla harcatmaz. Adisyonun son adımda, herkesin gözü önünde takılmasını önler. Tek bir şey ekleyecekseniz, personelin boşalmasını beklemeyen yolu seçin. Uzun oturulan bir salonda bu genelde misafirin masadan kalkmadan kendi telefonundan hesabı kapatması demek. Her salonun cevabı bu değil. Tezgah önünde kuyruk olan ya da telefonun çekmediği bir yerde başka bir nokta daha doğru olabilir, ikinci ve üçüncü seçenek de o yüzden önemli.
Geçmeyen Hesabın Arkasında Genelde Kaçak Misafir Yok
Salonda gerçekte ne oluyor, ona bakın. Ayın 28'inde limiti dolmuş bir kart. Ekranı çatlamış ya da tatlıda şarjı bitmiş bir telefon, cüzdan uygulaması açılmıyor. Yurt dışından gelmiş, bankasına haber vermemiş bir misafir, kartını kendi bankası durduruyor. Köşe masada cihaz çekmiyor, geçen cumartesi de çekmemişti.
Bunların hiçbiri dolandırıcılık değil. Ama hepsi servisin en yoğun saatinde salon ekibinin üstüne kalıyor. Tek ödeme yolunuz varsa her biri bir yürüyüş, bir bekleme ve seyirci demek. İkinci bir yol varsa hesap masada tek cümleyle kapanıyor.
Yedek ancak gerçekten ayrıysa işe yarar. Aynı sağlayıcıdan alınmış, aynı wifi'ye bağlı, aynı bankaya giden ikinci bir cihaz yedek sayılmaz. Bir kesintide ikisi birlikte durur. Nakit ayrıdır. Mobil veriyle bağlanan misafir telefonu sizin ağınıza bağlı değildir. İkinci bir sağlayıcı da birincinin kesintisine çoğu zaman aynı anda düşmez.
Salonda Misafirin Ödeyebileceği Dört Yer
Ödeme seçeneği eklemek genelde yeni bir yöntem eklemek diye anlatılır. Serviste ise yeni bir yer eklemektir: kimsenin bir yere yürümesine gerek kalmadan paranın el değiştirdiği bir nokta.
Bu yerlerden biri salonunuzda büyük ihtimalle zaten var. Asıl soru, ikincisinin hangisi olacağı. Bunu moda değil salonun biçimi belirler. Şebekenin iki çizgiye düştüğü bir terasta, misafirin hattına değil sizin ağınıza bağlı bir cihaz işe yarar. Öğlen kuyruğu olan bir tezgahta, misafirin geçerken kullanacağı sabit bir ekran. İki saat oturulan bir salonda misafirin kendi telefonu. Orada kalkmaya karar vermekle bir garsonu yakalamak arasındaki süre çoğu zaman ödemenin kendisinden uzun sürer.
Kendi kanalınızdan gel al ya da paket sipariş alıyorsanız dördüncü yer zaten elinizde. Öbür üçünden bir farkı var: para yemek hazırlanmadan önce geliyor. Ödeme geçmezse bedeli de farklı oluyor, çünkü mutfak siparişe başlamış olabilir. Bu kanalı açmadan önce çevrimiçi siparişin kurulum kurallarını gözden geçirin.
Hesabın Masaya Gelmesini İstemeyen Misafir
Bu misafiri tanırsınız. Lavaboya gider gibi kalkıp kasada hesabı kapatan ev sahibi. Müşterinin önünde adisyon açılsın istenmeyen iş yemeği. Masanın tamamını sessizce ödeyen, toplamı kimsenin görmesini istemeyen misafir. Ödeme rehberlerinde bu misafirden pek söz edilmez.
Onun istediği, hesabın masaya gelmemesi. Bunun için üç şey gerekiyor. Birincisi, hesap misafirin oturduğu yerden ulaşabileceği bir yerde açık durmalı. Böylece kimse masaya bir şey taşımadan telefonundan kapatabilir. İkincisi, ekip aynı hesabı masada olduğu gibi kasada da kapatabilmeli. Üçüncüsü, hesap kalem kalem ya da tutar olarak bölünebilmeli. O zaman kimse kimin ne ödediğini yüksek sesle söylemek zorunda kalmaz.
Üçünün de dayandığı koşul, misafir istemeden önce o masaya ait bir hesabın açık olması. Sipariş bloknota yazılıyor, toplam kasada çıkarılıyorsa açılacak bir hesap yok. Geriye kalan tek yol adisyon kabı.
İşin öbür yarısı personel ve genelde atlanan yarısı bu. Adisyonu yine de masaya götüren garson kurduğunuz düzeni bozar. Servis öncesi brifingde açıkça söyleyin: misafir masadan uzakta ödediyse o masaya adisyon gitmez.
Ödeme Yeri Değişince Bahşiş ve Kuver de Değişir
Bahşiş sorusu, hangi cihazda sorulduğuna göre başka bir soruya dönüşür. Garsonun elindeki ekranda soruluyorsa garsonun önünde soruluyor. Misafirin kendi telefonunda soruluyorsa kimse bakmıyor. Soruyu sorduğunuz yeri değiştirdiyseniz, iyi mi kötü mü oldu demeden önce bahşiş toplamlarınızı karşılaştırın. Karşılaştırdığınız aralıkta hem sakin bir hafta içi hem dolu bir cumartesi olsun.
Kuver ve servis bedeli, ödeme yeri değişince ilk sorun çıkaran satırlardandır. İkisinden birini alıyorsanız dijital hesapta kendi satırı olarak tanımlı olmalı. Gece sonunda elle eklenen bir tutar olarak kalmamalı. Yoksa telefondan ödeyen misafir bir toplam öder, yazıcıdan çıkan adisyonda başka bir toplam durur. Her vardiya sonunda da biri bu farkı kapatmaya uğraşır.
Sağlayıcı Listesi ile Hızlı Ödeme Listesi Aynı Değil
Misafire neyi sunacağınıza karar vermeden önce, sağlayıcınızın işletmenizin kayıtlı olduğu ülkede neyi desteklediğini öğrenin. Bu soru sona kalırsa salona kabul edemeyeceğiniz bir cüzdanı çoktan vaat etmiş olabilirsiniz.
FineDine'ın entegrasyon pazarı bu coğrafyayı görünür kılıyor. Ödeme sekmesinde on sağlayıcı var: Stripe, Iyzipay, Square, SumUp, STC Pay, Pay2M, Myfatoorah, PayZee, MOKA ve NoonPayments. Bu listeyi menü gibi değil harita gibi okuyun. Stripe, Square ve SumUp uluslararası isimler. Iyzipay ile MOKA Türkiye için orada. Myfatoorah, STC Pay ve NoonPayments Orta Doğu ve Kuzey Afrika için. Hangisinin size açık olduğunu tercihinizden çok işletmenizin kayıtlı olduğu ülke belirler.
Bir sağlayıcıyı bağlamak, her ödeme akışını da almak demek değil. Ordering Settings'te iki akış görünüyor: Default ve Fast Checkout. Fast Checkout hesabın bölüşülerek ödenebildiği akış ve panelde Stripe ile Myfatoorah'a bağlı duruyor. Yani sağlayıcı sorusu iki parça. Önce: benim ülkemde bu sağlayıcıyla kart geçiyor mu? Sonra: bu sağlayıcı misafirime hızlı ve bölüşülebilir ödemeyi veriyor mu, yoksa yalnız standart akışı mı? Bu sırayla sorun.
Aynı sekmede on bir POS entegrasyonu da var. Ödeme sağlayıcılarının yanında ek ücret yazmıyor, POS'ların bir kısmının yanında ise kendi aylık ücreti yazıyor. Siparişleriniz zaten bir POS'ta duruyorsa o bağlantıyı kurun. Kurmazsanız aynı toplam iki sisteme elle girilir, tutmadığı da gece yarısı ortaya çıkar. Sağlayıcıyı "temassız" kelimesine bakarak seçmeyin. Önce hangi ödeme yönteminin sizin salonunuzda karşılığı olduğunu tartın.
Her Ek Seçeneğin Size Maliyeti
Burada hiçbir şey bedava değil. Yanında ücret yazmayan entegrasyon da.
Sağlayıcı her işlemden pay alır. Bu oran kart tipine ve kartın çıkarıldığı ülkeye göre değişir. İki sağlayıcıyı karşılaştırmadan önce kart tipine göre oran listesini isteyin. Öne çıkarılan oran genelde en ucuz durumu gösterir. Sezonda yabancı kartla dolan bir salon ise en ucuz durumda değildir.
Fiyat konuşulurken pek söylenmeyen bir işletme maliyeti daha var. Cihazlar şarj edilecek, servis aralarında duracakları bir yer olacak. Bu işin kimde olduğu da adıyla belli olmalı. Her ayrı yöntem, gün sonunda eşleştirilecek bir rapor daha demek. İki rapor birkaç dakika sürer. Birbirine bağlanmayan beş rapor her akşam birinin akşamını alır.
Bu bedeller kira ve faturalarla birlikte genel giderlere yazılır. Genel giderlerden sonra kalan pay da işletmenin en ince satırıdır. O yüzden soru, seçeneğin modern görünüp görünmediği değil. Almadan önce sayın: iki haftalık serviste kaç hesap son adımda takıldı, her biri salonda kaç dakikaya mal oldu? Cevap iki haftada bir ya da iki ise ihtiyacınız donanım değil, bir ev kuralı. Her serviste bir oluyorsa donanım için hesap yapmaya değer.
Bunu FineDine'da Kurmak
İki şey servis başlamadan kurulur. Hesap, misafir istemeden önce bir masaya bağlı olmalı. Misafirin de hesabı isteyecek bir yolu olmalı.
QR kodlar ya masa başına ya da tüm salon için tek kod olarak üretiliyor. Masa başına kodda sipariş hangi masadan geldiği bilinerek düşer. Tek kod basmak daha kolay, ama o zaman masayı başka bir yolla belirlemeniz gerekir. İsteme tarafı için operasyon ayarlarında Service Options var. Misafirin gönderebileceği talepler burada tanımlanıyor, hesap istemek de bunlardan biri. Amaç, misafirin el kaldırmadan hesabı isteyebilmesi.
Ödeme siparişe nasıl geldiyse öyle kaydediliyor: kart, nakit ya da çevrimiçi ödeme (kart, Apple Pay, Google Pay). Bahşiş de aynı adımda kaydediliyor. Kuver ve servis bedeli operasyon ayarlarındaki Extra Charges'ta bir kez tanımlanıyor. Böylece birinin aklında değil, dijital hesapta duruyor. Gel al ve paket sipariş Ordering Settings'te ayrı bir kanal olarak duruyor.
Bir sınırı açık söyleyelim, çünkü bir şey satın alıp almayacağınıza buna bakarak karar vereceksiniz. Panelde gördüğümüz, ödemenin siparişe kaydedilmesi. Kartı okuyan bir donanım görmedik. Misafir fiziksel kartını masada okutacaksa masada bir cihaz olması gerekir. Kendi telefonundan ödüyorsa ek donanım gerekmez, bağlı bir sağlayıcı yeterli.
Kapsam zamanla değişiyor. Planlamadan önce güncel kapsamı fiyatlandırma sayfasından kontrol edin. Kendi salon düzeninizde ve elinizdeki cihazlarla nasıl işleyeceğini görmek için demo isteyin.
| Misafirin ödediği yer | Kim başlatıyor | Ne gerekiyor | Nerede tıkanıyor |
|---|---|---|---|
| Masada kendi telefonu | Misafir, hazır olduğu an | İstemeden önce masaya bağlanmış bir hesap ve o masada çeken bir bağlantı | Çekmeyen köşeler ve telefonda bir şey açmak istemeyen misafir |
| Garsonun elindeki cihaz | Garson, fark ettiğinde | Şarjı dolu bir cihaz ve o an masaya gidebilecek boşta bir garson | Altı kişi ayrı ayrı ödediğinde hepsi tek cihazda sıra bekliyor |
| Sabit ekran, masada ya da kiosk olarak | Kuruluma göre misafir ya da garson | Yer, elektrik ve sabah ekranların açık ve temiz olduğunun kontrolü | Herkes aynı anda kalktığında kioskta kuyruk |
| Kendi gel al ya da paket kanalınız | Misafir, yemek hazırlanmadan önce | Sağlayıcısı bağlanmış bir sipariş kanalı | Ödeme geçmezse mutfağın başlamış olabileceği sipariş askıda kalıyor |
Sıkça Sorulan Sorular
- Restoranlarda 30/30/30/10 Kuralı Nedir?
- Bir ölçüm değil, planlamada kullanılan kaba bir oran. Yaygın anlatımıyla cironun kabaca %30'u yiyecek içecek maliyetine, %30'u işgücüne, %30'u genel giderlere gider ve elde kalan pay %10 dolayındadır. Bunu tutturulacak bir hedef gibi kullanmayın. Bir kalemin büyüdüğünü fark etmenin yolu olarak kullanın, çünkü içki ağırlıklı bir bar ile bir pastane bu oranlarda bambaşka yerlerde durur. Kart komisyonu genel giderlere yazılır. Kalan pay bu kadar dar olduğu için iki sağlayıcı arasındaki küçük bir oran farkına bile imzadan önce dikkatle bakın.
- Misafir Hesabı Gerçekten Ödeyemiyorsa Ne Yapılır?
- Önce sıradan sebepleri eleyin. Çoğu zaman sorun yalnızca geçmeyen bir karttır. İkinci bir yöntem ya da ikinci bir cihaz deneyin, olmazsa masadaki başka biri kapatsın. Hiçbiri olmuyorsa hesap açık kalır ve işi garson değil müdür yürütür. Sonrasında ne yapılacağını önceden kararlaştırıp yazın. Kimlik ya da imzalı bir taahhüt isteyip istemeyeceğiniz de buna dahil. Bunu mali müşavirinize ya da avukatınıza sorun, çünkü neyi isteyebileceğiniz ülkeden ülkeye değişir.
- Restoranda Ödeme İçin En İyi Uygulama Hangisi?
- Her yerde geçerli tek bir cevabı yok. Soruyu tersinden sormak daha çok işe yarar: misafirlerinizin cebinde hangi cüzdan, hangi banka var? Bu da tercihten çok bulundukları ülkeye bağlı. Yabancı misafiri çok olan bir salonda Apple Pay ve Google Pay'in kart okuyucuda geçmesi beklenir. Yerli misafirin ağırlıkta olduğu bir salonda ise bankaların öne çıkardığı yöntemler daha çok sorulur. Yeni bir şey eklemeden önce kendi son bir aylık ödemelerinize bakın.
- Nakit Almaya Devam Etmek Zorunda mıyım?
- Nakdin yasal ödeme aracı olduğu yerlerde bu genelde sizin kararınız. Ama bazı ülkelerde ve belediyelerde nakdi reddetmeye dair kurallar var, vitrine bir yazı asmadan önce yerel mevzuata bakın. Yasanın ötesinde bir gerekçe daha var: internet gittiğinde en az etkilenen yöntem nakit. Nakdin neredeyse hiç kullanılmadığı bir salonda bile kasada biraz bozuk para tutmanın asıl sebebi bu.
- Ödeme Seçeneği Eklemek Satışı Artırır mı?
- Kimseye daha fazla sipariş verdirmesi anlamında artırmaz. Yaptığı iş şu: hesabın son adımda takılmasını önler. Biri ATM ararken masanın boşuna dolu durmasını engeller. Kalkmaya hazır misafiri sonda bekletmez. Bunun komisyona değip değmediğini kendi sayılarınız söyler. Karşısına koyacağınız rakam, bugün geçmeyen ödemelerin salonda kaç dakikaya mal olduğu.
