Temassız ödeme, kartın, telefonun ya da saatin cihaza takılmadan, birkaç santimetrelik bir radyo bağlantısıyla (NFC) okunmasıdır. Pratikte misafir kartını okuyucuya tutar, cihaz bip der, hesap kapanır. Bir eşiğin altında genellikle şifre istenmez; üstünde ya da art arda gelen işlemlerde terminal şifre sorabilir - tam davranış ülkeye, karta, bankaya, terminale ve mobil cüzdanın kendi doğrulamasına (parmak izi, cihaz şifresi) göre değişir.
Restoran tarafında asıl karar bu teknoloji değil. Okuyucunun salonun neresinde durduğu, misafirin hesabı kapatmak için ne kadar beklediğini belirliyor: kasada sıraya mı giriyor, garsonun cihazla gelmesini mi bekliyor, yoksa hiç beklemeden kendi telefonundan mı ödüyor. Aşağıda bu üç noktayı, aralarındaki bahşiş farkını ve açmadan önce sağlayıcınıza soracaklarınızı anlatıyoruz.
Kart Okuyucuya Değdiğinde Ne Oluyor?
Kart ile terminal NFC üzerinden iletişim kuruyor. Apple Pay ve Google Pay de aynı standardı kullanıyor, yani terminal açısından tutulan kart ile tutulan telefon benzer türde bir işlem. Terminalinizin NFC desteği açıksa ve kartınız, bankanız ile ödeme ağınız mobil cüzdanı destekliyorsa ek bir kurulum yapmadan da kabul edebilirsiniz; emin değilseniz sağlayıcınızdan teyit alın.
Şifre eşiği bankaların ve kart kuruluşlarının işi. Tutar ülkeye göre değişiyor, zaman zaman da güncelleniyor, ve bazı terminaller art arda gelen temassız işlemlerden sonra da şifre isteyebiliyor. Güncel rakamı POS sağlayıcınızdan alın. Kalabalık bir masanın hesabı bu eşiği kolayca aşabilir, bu yüzden şifre girilecek cihazın yalnız kasada değil masada da erişilebilir olması gerekiyor.
Ödemenin Alındığı Üç Nokta
Temassız, kartın okuyucuya nasıl ulaştığını anlatıyor. Okuyucunun nerede durduğu ayrı bir karar ve misafirin hissettiği şey de bu.
| Ödeme noktası | Misafir ne bekliyor | Ne gerekiyor |
|---|---|---|
| Kasadaki sabit terminal | Kasaya yürümeyi ve önündeki sırayı | Elinizdeki terminal, çoğu zaman ek kurulum yok |
| Masaya götürülen taşınabilir terminal | Garsonun cihazla masaya gelmesini | Mobil terminal ve garsonun eli boş bir anı |
| Misafirin kendi telefonu | Garsonun ödeme cihazıyla gelmesini beklemiyor, hesabı kendi açıp kapatıyor | Hesabın masaya bağlı olması |
İlk satır varsayılan, çünkü kasadaki terminal zaten bu işi yapıyor. İkincisi bir gidiş gelişi ortadan kaldırıyor, ama garsonun o cihazla masaya gelebildiği hızda çalışıyor. Üçüncüsü ise önceden kurulmuş bir akış istiyor.
Kartın el değiştirmemesinin ayrı bir faydası daha var. Masada unutulan kart, yanlış misafire iade edilen kart ve arkasından gelen tartışma, kart hiç masadan kalkmadığında ortadan kalkıyor.
Misafirin Kendi Telefonundan Ödemesi İçin Gerekenler
Misafirin kendi telefonundan ödeme yapabilmesi iki şeyin doğru olmasına bağlı. Birincisi, hesabın bir masaya bağlı olması. İkincisi, misafirin o hesaba kendi telefonundan ulaşabilmesi.
Masa başına ayrı bir QR kod, siparişin hangi masadan geldiğini kendiliğinden taşıyor ve misafir kodu okuttuğunda hesabı önüne geliyor. Tüm salon için tek bir kod kullanıyorsanız masa bilgisinin ayrıca alınması gerekiyor: misafir masa numarasını seçiyor ya da garson hesabı masayla eşleştiriyor.
Bu akışın bir sınırı var: misafirin telefonunda çalışan bir internet bağlantısı gerekiyor. Salonun kablosuz ağı zayıfsa ya da bodrum katta kapsama düşüyorsa, masaya giden terminal hâlâ daha güvenilir yol.
Bahşiş Sorusu Nerede Soruluyor?
Ödeme akışı, bahşişin nasıl sorulduğunu ve nasıl kaydedildiğini değiştirebiliyor. Terminalde soru ekranda çıkıyor ve misafir onu garson başında beklerken cevaplıyor. Kendi telefonundan ödeyen misafir aynı soruyu yalnız başına cevaplıyor; sağlayıcınıza göre bu bahşiş aynı işlemin içinde mi yoksa ayrı bir işlem olarak mı geçiyor değişebiliyor, ve bu ikisi gün sonu raporunuzda farklı görünüyor.
Hangisinin sizde nasıl çalıştığını tahmin etmeye gerek yok. Hafta içi ve hafta sonu servislerini kapsayan temsili bir dönem seçin, iki akışın bahşiş toplamını ayrı ayrı okuyun. Hacminiz düşükse dönemi uzatın.
Açmadan Önce Ödeme Sağlayıcınıza Sorun
Birçok modern terminalde temassız destek zaten var, ama açık olduğundan emin olmak için cihazınızı ve sağlayıcı hesabınızı kontrol etmeniz gerekiyor. Beş soru işin çoğunu kapatıyor.
- Temassız işlemlerde şifre eşiği kaç, kim belirliyor ve değiştiğinde bize haber veriyor musunuz?
- Temassız işlemin komisyonu, karta takılan işlemden farklı mı?
- Bahşiş temassızda nasıl tahsil ediliyor, işlemin içinde mi geçiyor yoksa ayrı kalem olarak mı?
- Aynı masada hesap bölünebiliyor mu, bölünen her parça ayrı bir temassız işlem olarak mı görünüyor?
- İade ve itiraz süreci temassız işlemde nasıl işliyor, kanıt olarak neyi istiyorsunuz?
Cevapları yazılı isteyin. Komisyon ve bahşiş kalemleri, ay sonunda ekstreyi okurken tek tek aradığınız yerler olacak.
FineDine'da Ödeme Kanallarını ve Masa Kodlarını Kurmak
Yukarıdaki üç ödeme noktasından hangisini açacağınız, kullandığınız sistemde bunun nerede ayarlandığına bağlı. FineDine'da bu ayarlar Orders bölümündeki sipariş ayarlarında toplanıyor. Salon içi QR siparişi, paket servis ile gel-al ve tablet birbirinden bağımsız açılıp kapatılıyor, her kanalda kabul edilecek ödeme yöntemleri ayrıca seçiliyor. Kart, nakit, mobil cüzdan ödemeleri ve bahşiş toplama aynı ekranda duruyor.
Ödeme sağlayıcısını Marketplace üzerinden bağlıyorsunuz. Stripe, Square, SumUp, Iyzipay (Türkiye) ve Myfatoorah ile STC Pay (Orta Doğu) gibi sağlayıcılar burada listeleniyor.
Masa başına kod mu, tüm salon için tek kod mu kullanacağınıza ayarlardaki QR kodları bölümünde karar veriyorsunuz. Aynı yerde masaları alanlara ayırıp her masaya kendi kodunu üretebiliyorsunuz. Hangi özelliğin hangi pakete dahil olduğunu fiyatlandırma sayfasından kontrol edebilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
- Temassız ödeme almak için yeni bir cihaz almam gerekir mi?
- Birçok yeni terminal temassızı zaten destekliyor; açılması gereken tek şey bir ayar olabilir. Cihazın üzerindeki dalga simgesi bir gösterge, ama kesin cevabı seri numarasıyla sağlayıcınızdan alın.
- Temassızı açınca nakiti tamamen kaldırabilir miyiz?
- Teknik olarak mümkün, ama bunlar ayrı iki karar. Tek ödeme yöntemine inmek bir kısım misafiri kapıda bırakıyor ve bazı ülkelerde nakit kabulüyle ilgili düzenlemeler var. Nakiti kaldırmadan önce yerel mevzuatı kontrol edin.
- QR ile ödeme, QR menüden farklı bir şey mi?
- QR menü misafire menüyü açıyor, QR ödeme hesabı kapatıyor. Aynı kod ikisini birden taşıyabiliyor. Ama yalnız gösterim amaçlı bir menü kurduysanız ödeme o kodun arkasında olmaz; sipariş kanalının ayrıca açık olması gerekiyor.
- Fiş ve fatura tarafında bir şey değişiyor mu?
- Temassız ödeme belge yükümlülüğünü etkilemiyor. Fişin nereden çıkacağı, yani terminalden mi, mutfak yazıcısından mı, e-posta ile mi gideceği sistem ve mali mevzuat tarafında ayrıca kurulur.
- Misafir mobil cüzdanla öderken telefonunun internete bağlı olması şart mı?
- Terminale okutulan mobil cüzdan ödemesi cihazın kendi bağlantısı üzerinden geçiyor, misafirin internetine ihtiyaç duymuyor. Misafirin kendi telefonundan hesabı açıp kapattığı akışta ise bağlantı gerekiyor.


